Mode staat centraal bij State of Fashion

Ja, de State of Fashion Biënnale 2026 draait om mode. Er zijn collecties te zien, installaties te bezoeken en makers van over de hele wereld komen samen in Arnhem. Maar wie denkt dat het alleen om kleding gaat, mist de kern. Tijdens het zeven weken durende evenement staat één vraag centraal: hoe kunnen mode en textiel bijdragen aan een betere wereld?

“Wat we vooral proberen te doen, is bewustwording creëren”, zegt directeur Iris Ruisch. En juist bij jongeren is dat volgens haar hard nodig. Onder de titel Available to Promise onderzoekt de biënnale dit jaar de systemen die de mode-industrie vormgeven. Het gaat dus niet alleen over wat er op de catwalk verschijnt, maar juist over alles daarachter: productieprocessen, economische structuren en de beloftes die mode doet. Wie profiteert daarvan? En wie betaalt de prijs? 

“Natuurlijk zijn er collecties te zien”, zegt Iris. “Maar het verhaal erachter is nog veel belangrijker.” De editie van 2026 wordt gecureerd door Anne Zhou, Anouchka van Driel en Shanu Walpita, die ieder vanuit hun eigen perspectief naar die systemen kijken.

Liever een goedkoop T-shirt 

Die thematiek is urgenter dan ooit, merkt Iris ook thuis. Haar tiener kiest liever voor een goedkoop   T-shirt uit een grote winkelketen dan voor een duurder, duurzaam alternatief. “Het is heel lastig die discussie te winnen. Uiteindelijk kijken ze toch vaak naar de prijs.”

Die spanning tussen idealen en gedrag vormt een belangrijk vertrekpunt voor de biënnale. Want hoewel duurzaamheid steeds vaker op de agenda staat, blijft de praktijk weerbarstig. Kleding wordt nog altijd in hoog tempo geproduceerd en geconsumeerd, vaak tegen zo laag mogelijke kosten. “We willen bezoekers niet met een opgeheven vingertje vertellen wat goed of fout is,” zegt Iris. “Maar wel laten zien welke systematiek erachter zit, bezoekers oproepen minder te consumeren en meer waardering te krijgen voor bestaande kleding: alles is tegenwoordig gericht op vervanging in plaats van onderhoud.”

Nadrukkelijk gericht op jongeren

Juist daarom is het programma nadrukkelijk gericht op jongeren. Niet met belerende verhalen, maar met ervaringen die uitnodigen zelf na te denken, voorbij trends. Zo kunnen bezoekers deelnemen aan uiteenlopende workshops. “Laagdrempelig, gratis en vooral leuk”, aldus Iris. Daarnaast is er een filmprogramma, een dansvoorstelling in samenwerking met Introdans, zijn de uitkomsten van zes verschillende maakateliers in samenwerking met Bureau Ruimtekoers te zien en kunnen bezoekers deelnemen aan presentaties, performances en shows. 

De biënnale speelt zich niet alleen af in Arnhem. Ook in landen als China, Ghana en Sri Lanka vinden activiteiten plaats. Die internationale opzet onderstreept dat de mode-industrie bij uitstek een wereldwijd systeem is, waarin ontwerp, productie en consumptie met elkaar verweven zijn.

De boodschap dat mode en duurzaamheid hand in hand kunnen gaan, beperkt zich bovendien niet tot de biënnale alleen. State of Fashion profileert zich nadrukkelijk als een internationaal platform dat het hele jaar door projecten initieert. Iris noemt als voorbeeld de samenwerking tussen de Nederlandse kunstenaar Nazif Lopulissa en Studio Sejauh uit Indonesië. “De residentie op Java leverde niet alleen prachtige geweven creaties op, maar vooral ook een uitwisseling van kennis, ambacht en vakmanschap.”

Via mode grotere thema’s bespreekbaar maken

Volgens Iris schuilt de kracht van mode juist in die combinatie van verleiding en betekenis. “Iedereen draagt kleding, iedereen verhoudt zich ertoe. Juist daardoor is mode een krachtig medium om grotere thema’s bespreekbaar te maken, van grondstoffengebruik tot arbeid en ongelijkheid.”

De State of Fashion Biënnale 2026 is op 14 mei begonnen en duurt nog tot 28 juni 2026. Meer informatie en het programma zijn te vinden op stateoffashion.org.